Skip to main content
Cancer Explained
Donate

Li atik sa a an angle

Sa Kansè Ye

Yon esplikasyon debaz sou sa kansè ye, kijan li devlope, ak fondasyon pou konprann dyagnostik ou.

Kansè se yon gwoup maladi kote selil nan kò a kòmanse grandi san kontwòl e yo ka gaye nan lòt pati kò a.

Sa kansè ye

Kansè se non yo bay yon gwoup maladi kote sèten selil nan kò a kòmanse divize san kontwòl e yo gaye nan tisi ki antoure yo. Nan kò an sante, selil yo grandi, divize, epi mouri nan yon fason ki byen kontwole. Nan kansè, pwosesis sa a kraze — selil yo kontinye divize menm lè yo pa ta dwe, epi yo pa mouri jan yo ta dwe.

Selil kansè sa yo ka fòme yon mas ki rele yon timè (tumor). Gen kèk kansè, tankou lesemi (leukemia), ki pa fòme timè men afekte san ak sistèm iminitè a dirèkteman.

Kijan kansè devlope

Kansè kòmanse ak chanjman nan ADN yon selil (yo rele sa mitasyon). Anpil bagay ka kontribye a chanjman sa yo: laj, ekspoze a sèten sibstans (tankou fimen), enfeksyon sèten, oswa jenetik ou eritye nan fanmi w. Kèk fwa, kòz la pa janm klè menm.

Enpòtan pou konnen: gen kansè pa yon bagay yon moun te fè ki lakòz li, ni li pa yon pinisyon pou anyen. Se yon pwosesis biyolojik ki ka rive nan nenpòt kò moun.

Kèk mo enpòtan pou konnen

Timè benign (benign tumor): yon mas selil ki grandi men ki PA kansè — li pa gaye nan lòt pati kò a.

Timè malin (malignant tumor): yon mas selil kansè ki gen kapasite pou anvayi tisi alantou ak gaye nan lòt pati kò a.

Metastaz (metastasis): lè selil kansè gaye soti nan kote yo te kòmanse a rive nan lòt pati kò a.

Byopsi (biopsy): pwosedi kote yo retire yon ti echantiyon tisi pou egzamine l anba mikwoskòp, pou konfime si gen kansè.

Poukisa konprann sa a enpòtan

Konprann sa kansè ye ka ede w poze pi bon kesyon bay ekip medikal ou, epi li ka diminye pè ki soti nan konfizyon. Kansè se yon gwo mo ki kouvri anpil maladi diferan — kèk pi fasil pou trete pase lòt, e chak sitiyasyon endividyèl.

Dwa w gen kòm pasyan

Dapre lwa federal Ozetazini, ou gen dwa mande yon entèprèt medikal gratis nenpòt moman pou ede w konprann dyagnostik ou ak tout enfòmasyon ki gen rapò avè l.

Sa a se enfòmasyon edikatif sèlman, li pa yon konsèy medikal. Toujou pale ak ekip swen sante ou sou sitiyasyon ou.

Paj sa a nan lòt lang

Kreyòl Ayisyen